Google, hastalık taşıyan sivrisinek popülasyonunu azaltmak için Kaliforniya ve Florida’da 32 milyon kısır erkek sivrisinek salmak üzere ABD’den izin istedi. Teknoloji devi, bu hamleyle ölümcül hastalıklarla mücadele etmeyi amaçlıyor.
Google’ın ana şirketi Alphabet, hastalık yayan sivrisinek popülasyonlarını azaltmak amacıyla Kaliforniya ve Florida eyaletlerinde 32 milyon kısırlaştırılmış erkek sivrisinek salmak için ABD Çevre Koruma Ajansı’ndan (EPA) izin talep etti. Teknoloji devi, bu hamleyle sıtma, Batı Nil virüsü ve Zika gibi ölümcül hastalıklarla mücadele etmeyi amaçlıyor.
Google’ın “Debug” (Hata Ayıklama) programı kapsamında geliştirdiği bu proje, laboratuvar ortamında yetiştirilen erkek sivrisineklerin doğaya salınması prensibine dayanıyor. Erkek sivrisinekler insanları ısırmadığı ve hastalık taşımadığı için bu yöntem insan sağlığı açısından risk oluşturmuyor.
Uygulanan yöntemde, sivrisinekler laboratuvarda ‘wolbachia’ adı verilen ve doğada bulunan bir bakteri ile enfekte ediliyor. Bu bakteri, enfekte erkek sivrisineklerin vahşi doğadaki dişi sivrisineklerle çiftleştiğinde yumurtaların döllenmesini engelliyor. Sonuç olarak, sivrisinek nüfusu nesiller boyunca doğal olarak azalıyor.
Bu proje, Alphabet’in sağlık ve yapay zeka odaklı şirketi Verily bünyesinde başlamış olup, Aralık 2024 itibarıyla Google tarafından devralınmıştır. Geleneksel mücadele yöntemlerinin yetersiz kaldığına inanan Google, pestisit kullanımının toksik etkileri ve üreme alanlarının tamamen temizlenememesi gibi zorluklara yapay zeka destekli çözümlerle yanıt vermeyi hedefliyor.
Google, özellikle dang humması, Zika ve sarı humma gibi hastalıkların yayılmasından sorumlu olan ‘Aedes aegypti’ türüne odaklanıyor. Şirket, veri analitiği ve sensörler kullanarak otomatik yetiştirme sistemleri geliştirirken, yapay zeka destekli bilgisayarlı görü teknolojisi ile erkek ve dişi sivrisinekleri ayırarak doğru zamanda ve miktarda salım gerçekleştiriyor.
Debug programının ilk uluslararası merkezi olan Singapur’da yapılan denemeler önemli başarılar gösterdi. Ulusal çevre ajansı verilerine göre, milyonlarca kısır erkek sivrisineğin salınmasının ardından 6 ila 12 ay içinde Aedes aegypti nüfusu yüzde 80-90 oranında azaldı ve dang humması vakaları yüzde 70’ten fazla geriledi.
Debug Programı Başkanı Linus Upson, Singapur’daki sonuçların kendilerine güven verdiğini belirtti. Upson, bu teknolojiyi dünya genelinde dang humması yükünün büyük kısmını taşıyan Asya’daki diğer topluluklara da ulaştırmayı hedeflediklerini ifade etti.
Yorum Yap