Geçen hafta küresel emtia piyasaları, ABD-İran gerilimi, enerji arzı belirsizlikleri ve merkez bankası kararlarıyla dalgalandı. Petrol fiyatları yükselirken, değerli metaller geriledi.
Küresel emtia piyasaları, geçen hafta boyunca ABD-İran hattındaki jeopolitik gerilimler, Hürmüz Boğazı’ndaki enerji arzı belirsizlikleri ve büyük merkez bankalarının para politikası mesajlarıyla dalgalandı. Brent petrol fiyatları yükseliş kaydederken, altın ve gümüş gibi değerli metaller değer kaybetti; baz metaller ve tarım ürünlerinde ise karışık bir seyir izlendi.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile müzakereleri askıya aldığını duyurdu. Ancak Tahran yönetiminin uzlaşmacı bir teklif sunduğuna dair haberler piyasalarda dalgalanma yarattı.
Büyük merkez bankalarının faiz kararları ve başkanlarının açıklamaları, emtia piyasalarında risk algısını doğrudan etkiledi.
ABD’nin İran limanlarına yönelik abluka hazırlığı ve Hürmüz Boğazı’ndan enerji geçişlerine dair endişeler, Brent petrol fiyatlarını yukarı yönlü baskıladı.
Petrol fiyatlarındaki yükseliş, enflasyonist baskıların artabileceği endişelerini tetikledi. Bu durum, enerji maliyetleri üzerinden diğer emtia gruplarında da oynaklığı artırdı.
Başkan Trump, İran ile görüşmelerin sürdüğünü ancak Tahran yönetiminin sunduğu son tekliften “memnun olmadığını” açıkladı. Bu açıklama, İran’ın Pakistan aracılığıyla ABD’ye yeni bir barış teklifi ilettiği haberlerinin ardından geldi.
Trump yönetimi, ABD Kongresi’ne gönderdiği mektupta, İran ile savaşın “sona ermiş” sayıldığını bildirdi. Bu durum jeopolitik risk algısında kısmi bir rahatlama yarattı. Ancak Hürmüz Boğazı’ndan enerji geçişlerindeki belirsizlikler, enerji fiyatlarındaki yukarı yönlü riskleri sürdürdü.
Enflasyon risklerinin gündemde kaldığı haftada, ABD Merkez Bankası (Fed), Avrupa Merkez Bankası (ECB), İngiltere Merkez Bankası (BoE) ve Japonya Merkez Bankası (BoJ) politika faizlerini beklentilere uygun olarak sabit bıraktı.
Merkez bankası başkanları açıklamalarında temkinli bir ton kullandı. Özellikle Fed Başkanı Jerome Powell’ın güvercin tondan uzak mesajları, para politikasında ek sıkılaşma ihtimalini gündeme getirdi.
Fed’in faiz kararını 8’e karşı 4 oyla alması, komite içindeki görüş ayrılıklarının belirginleştiğini gösterdi.
ABD ekonomisinin yılın ilk çeyreğinde beklentilerin altında büyümesi, küresel talep görünümüne dair soru işaretleri oluşturdu. Buna rağmen büyüme ivmesini koruması, resesyon endişelerini sınırlı tuttu.
Tahvil piyasalarında artan satış baskısı, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizini haftalık bazda yaklaşık 10 baz puan yükselterek yüzde 4,3970 seviyesine çıkardı. Dolar endeksi ise haftayı yüzde 0,4 düşüşle 98,2 seviyesinde kapattı.
Gelecek hafta ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisi, yatırımcıların odağına yerleşti.
Geçen hafta değerli metaller, paladyum hariç negatif bir seyir izledi. Jeopolitik riskler güvenli liman talebini desteklese de, petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyon beklentilerini artırması ve tahvil faizlerindeki artış fiyatlar üzerinde baskı yarattı.
Hafta sonunda İran’ın yeni bir müzakere teklifi sunduğu haberleri, petrol fiyatlarında kısmi bir gevşeme sağladı. Bu durum değerli metallerdeki kayıpları sınırlasa da, haftalık negatif görünümü değiştirmedi.
Analistler, jeopolitik risklerin değerli metal fiyatlarını desteklemeyi sürdürdüğünü belirtti. Ancak Fed’in faiz patikasına dair belirsizlikler ve tahvil faizlerindeki yükselişin fiyatlar üzerinde baskı yarattığını eklediler.
Bu gelişmelerle birlikte, değerli metallerde ons bazında paladyum yüzde 1,9 artış kaydetti. Aynı dönemde altın yüzde 2, platin yüzde 1,4 ve gümüş yüzde 0,4 oranında değer kaybetti.
Baz metaller piyasasında karışık bir seyir görüldü. Çin’den gelen imalat sanayi verileri talep görünümüne sınırlı destek sağladı. Ancak küresel büyüme belirsizlikleri, yüksek enerji maliyetleri ve faizlerin uzun süre yüksek kalacağı beklentileri fiyatlamaları etkiledi.
Çin’in Nisan ayı imalat sanayi PMI endeksi 50,3 ile genişleme bölgesinde kaldı ve baz metaller için talep görünümünü destekledi. Buna karşılık, hizmet sektörü PMI 49,4’e gerileyerek daralma bölgesine geçti.
Bakır fiyatlarında enerji dönüşümü ve altyapı yatırımlarına yönelik uzun vadeli talep beklentileri sürdü. Ancak kısa vadede yüksek faiz ortamı ve küresel sanayi üretimine dair endişeler satış baskısını artırdı.
Analistler, temiz enerji ve yapay zeka için elektrik şebekesi yatırımlarının bakır ve alüminyum talebini destekleyebileceğini ifade etti. Kısa vadeli fiyatlamalarda ise küresel büyüme beklentileri, enerji maliyetleri ve faiz görünümünün belirleyici rol oynadığını vurguladılar.
Tezgah üstü piyasada, nikelin libre fiyatı bu hafta yüzde 1,2 arttı, kurşun ise yatay seyretti. Aynı dönemde alüminyum yüzde 1,8, bakır yüzde 1,9 ve çinko yüzde 3,8 oranında değer kaybetti.
Brent petrol, geçen haftayı pozitif bir seyirle tamamladı. Hürmüz Boğazı’ndaki arz endişeleri, ABD-İran hattındaki müzakere belirsizliği ve ABD stok verileri fiyatlamaları etkiledi.
ABD-İran müzakerelerinden sonuç çıkmaması, Orta Doğu petrol arzında uzun süreli kesinti endişelerini artırdı. ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) verileri, 24 Nisan haftasında ticari ham petrol stoklarının 6,2 milyon varil azalarak 459,5 milyon varile düştüğünü gösterdi.
Petrol fiyatlamalarında OPEC ve OPEC+ gelişmelerini yatırımcılar yakından takip etti. Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), 1 Mayıs itibarıyla OPEC ve OPEC+ üyeliklerinden ayrılma kararı aldığını duyurdu.
Analistler, BAE’nin ayrılığının ardından OPEC+’ın piyasa üzerindeki yönlendirme gücüne dair soru işaretleri oluştuğunu kaydetti. Buna rağmen OPEC+’ın üretim hedeflerinde sınırlı artışa gitmeye hazırlandığını belirttiler.
İngiltere merkezli Barclays bankası, Hürmüz Boğazı’ndaki kesintilerin uzamasını gerekçe gösterdi. Banka, 2026 yılı Brent petrol fiyat tahminini varil başına 85 dolardan 100 dolara yükseltti ve kesintilerin daha uzun sürmesi durumunda fiyatların 110 dolara ulaşabileceğini öngördü.
Doğal gaz piyasasında ise enerji güvenliği endişeleri, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) akışlarına yönelik riskler ve Avrupa’da artan enerji maliyetleri fiyatları destekledi.
Haftalık bazda doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı yüzde 10,2, Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 7,4 artış gösterdi.
Tarım emtiaları piyasasında kahve hariç pozitif bir seyir gözlendi. Enerji fiyatlarındaki yükseliş, biyoyakıt üretiminin artacağı beklentisiyle mısır, soya fasulyesi ve şeker fiyatlarını destekledi. Gübre ve lojistik maliyetlerine dair endişeler de tahıl piyasalarında yukarı yönlü fiyatlamaları güçlendirdi.
Chicago Ticaret Borsası’nda işlem gören mısır, buğday ve soya fasulyesi, haftanın başında ABD-İran görüşmelerinin duraklaması ve ham petrol fiyatlarındaki yükselişten destek aldı. Ham petrol fiyatlarındaki artış, biyoyakıt talebi beklentileriyle mısır ve soya fasulyesi fiyatlarını ayrıca güçlendirdi.
Buğday fiyatları hafta içinde Haziran 2024’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü. Ancak ham petrol fiyatlarındaki kısmi geri çekilme ve ABD’nin orta kesimlerinde hava koşullarının iyileşeceği tahminleri, hafta sonunda tahıl fiyatlarında kar satışlarını tetikledi.
Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına mısır yüzde 3,5, buğday yüzde 3,2, soya fasulyesi yüzde 2 ve pirinç yüzde 0,7 oranında yükseldi.
Şeker fiyatlarında, yüksek enerji fiyatları ve Brezilya’da şeker kamışının etanol üretimine yönlendirilebileceği beklentileri yükselişi destekledi.
Intercontinental Exchange’te libre bazında pamuk yüzde 6,2, şeker yüzde 6,1 artış gösterirken, kahve yüzde 1,7 düşüş yaşadı. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 4,9 yükselişle kapattı.
Yorum Yap