Fed Başkanı Jerome Powell’ın görev süresi doluyor. Yeni başkanın onay süreci ve Powell’a yönelik soruşturmalar, bayrak teslimini geciktirebilir.
Federal Rezerv (Fed) Başkanı Jerome Powell’ın görev süresi 15 Mayıs’ta sona eriyor. Bu hafta yapılacak para politikası toplantısının Powell’ın başkan sıfatıyla son mesajlarını içermesi bekleniyor. Ancak, Donald Trump tarafından aday gösterilen Kevin Warsh’un Senato onay süreci ve Powell’a yönelik adli soruşturmalar, bayrak tesliminin zamanında yapılmasını belirsizleştiriyor. ABD Adalet Bakanlığı Başsavcısı Jeanine Pirro’nun 24 Nisan’da soruşturmanın kapatılması talimatı vermesi, süreçteki önemli bir engeli ortadan kaldırdı.
Jerome Powell, Fed Başkanlığına atanmadan önce avukat ve yatırım bankacısı olarak uzun yıllar çalıştı. George W. Bush döneminde Hazine Bakanlığında müsteşar yardımcılığı ve müsteşarlık görevlerini üstlendi. Eski ABD Başkanı Barack Obama tarafından Mayıs 2012’de Fed Yönetim Kurulu’na atandı.
Donald Trump, ilk başkanlık döneminde Janet Yellen’ı yeniden aday göstermeyerek Powell’ı bu görev için seçti. Powell, 5 Şubat 2018’de görevi devralarak bankanın 16. başkanı oldu. Ekonomi derecesine sahip olmayan tek Fed başkanı olma özelliğini taşıyor.
Jerome Powell’ın 2018’den 2026’ya uzanan sekiz yıllık başkanlık dönemi, modern ekonomi tarihinin en zorlu sınavlarıyla şekillendi. Bu süreçte Covid-19 salgını, Rusya-Ukrayna Savaşı ve Orta Doğu’daki çatışmalar gibi küresel krizler yaşandı. Powell, başkanlığının ilk dört yılında normalleşme sürecinden benzeri görülmemiş bir kriz yönetimine keskin bir geçiş yaptı.
Başkanlık görevinin ilk yılında faiz artırımı ve bilanço küçültülmesini içeren sıkılaştırma politikası izlendi. 2019’da bu yaklaşım değişerek faiz artırımları durduruldu ve yılın ikinci yarısında faiz indirimleriyle daha destekleyici bir duruş sergilendi. Mart 2020’de Covid-19 salgını nedeniyle faizler sıfıra yakın seviyeye indirildi ve piyasaya trilyonlarca dolarlık likidite sağlandı.
Ağustos 2020’de Fed, ortalama yüzde 2 enflasyonu hedefleyeceğini açıklayarak politika çerçevesinde önemli bir değişiklik yaptı. Salgın sonrası ekonomik toparlanma sürecinde tedarik zinciri ve iş gücü dengesizlikleri ortaya çıktı. Bu durum, fiyat artışlarını besleyen önemli faktörlerden biri oldu. Powell, 2021’deki enflasyon yükselişini başlangıçta geçici olarak değerlendirse de, Haziran 2022’de yıllık enflasyon yüzde 9 ile 41 yılın zirvesini gördü.
Şubat 2022’de başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı, küresel enerji ve gıda fiyatlarını altüst etti. Bu gelişme, Fed’in enflasyonun geçici olduğu tezini terk etmesine ve Mart 2022’de faiz artırım döngüsüne başlamasına yol açtı. Banka, Mart 2022’den Temmuz 2023’e kadar 11 faiz artırımı yaparak politika faizini Eylül 2024’e kadar yüzde 5,25-5,50 aralığında tuttu.
Enflasyonun yavaşlamaya başlamasıyla Fed, Eylül 2024’te faiz indirimlerine başladı. İş gücü piyasasında görülen zayıflama sinyalleri, faiz indirimlerinin 2025’in ikinci yarısında da devam etmesini sağladı. Aralık 2025’teki indirimin ardından, Trump’ın tarife politikaları ve 2026 Şubat’ında çıkan ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı enerji şoku enflasyonist baskıları tetikledi. Bu durum, 2026 Ocak ve Mart aylarında gerçekleşen yılın ilk iki toplantısında politika faizinin sabit tutulmasına neden oldu.
Powell’ın görev süresinin başında, Şubat 2018’de yıllık enflasyon yüzde 2,3, işsizlik oranı ise yüzde 4,1 seviyesindeydi. Mart 2026 itibarıyla enflasyon yüzde 3,3, işsizlik oranı ise yüzde 4,3 seviyesinde bulunuyor. Politika faizi şu anda yüzde 3,5-3,75 aralığında seyrediyor. Fed’in bilançosu ise 2018 başındaki 4,4 trilyon dolardan, Covid-19 müdahaleleriyle 2022’de 9 trilyon dolar zirvesine ulaştıktan sonra Nisan 2026 itibarıyla 6,7 trilyon dolar civarında seyrediyor.
Powell’ın görev süresinin dolmasına kısa bir süre kala, Kevin Warsh’un Senato onayını ne zaman alacağı belirsizliğini koruyor. Warsh, 21 Nisan’da ABD Senatosu Bankacılık, Konut ve Kentsel İşler Komitesi’nin önüne çıktı. Ancak Washington’daki siyasi çekişmeler nedeniyle resmi bir onay oturumu için henüz tarih belirlenmedi.
Powell’a yönelik Fed binası tadilat maliyetleriyle ilgili adli soruşturma, onay sürecindeki en büyük engellerden biriydi. Demokrat ve bazı Cumhuriyetçi senatörler, soruşturma netleşmeden aday onayına karşı çıkıyordu. ABD Adalet Bakanlığı Başsavcısı Jeanine Pirro’nun 24 Nisan’da soruşturmanın kapatılması talimatı vermesiyle bu engel kısmen ortadan kalktı.
Ancak, Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook ile ilgili devam eden
Yorum Yap